Deel 2 Mijn Systeem: daten met een bosui

Een jaar geleden deed ik op deze plek een poging om in de voetsporen te treden van Nimzowitsch, die vooral bij oudere schakers bekend is om zijn standaardwerk Mijn Systeem.

Ik bedacht een systeempje waarmee ik een simpel woordspelletje zou kunnen kraken waarbij je zo snel mogelijk een woord van vijf letters moet raden. Dat lijkt aardig gelukt, want met Mijn Systeem haal ik een oplospercentage van net geen 100 procent.

Om te begrijpen waar het over gaat verwijs ik naar het artikel op deze site van vorig jaar: Mijn Systeem: daten met een bosui.

Waarschuwing: het is een ‘long read, zelf spreek ik liever van een ‘lekker lang lulverhaal’, maar het lezen van de niet zo lange inleiding volstaat om de kern van het systeem te begrijpen. Mijn Systeem: daten met een bosui is trouwens niet onopgemerkt gebleven bij AI, die geeft hier de volgende samenvatting.

Het draait dus om het zo snel mogelijk verkrijgen van klinkerklaarheid, een strategie die in mijn ogen overeenkomt met het belang van duidelijkheid over het centrum in het schaakspel. Het magische vierkantje op het midden van het bord, de velden e4, d4, d5 en e5. Wie daar structureel de baas is, beschikt meestal over goede papieren.

Waarom kom ik er nu op terug?

1. Er ontbreekt in mijn eerdere publicatie een passende naam van de schepper, die bij voorkeur een hybride moet zijn van iets van mijn naam en Nimzowitsch. Zo kwam ik op Wimzonitsch, een vettere knipoog is nauwelijks denkbaar. En het is maar een kleine ingreep, vergelijkbaar met het verplaatsen van een pion in een schaakstelling, bijvoorbeeld van f2 naar f4, zoals in deel 1 van deze miniserie….
2. Er ontbreekt een vergelijking van mijn strategie met een passende naam van een schaakopening. Mijn eerste ingeving was een gambiet, bij voorkeur te relateren aan Nimzowitsch. Ik dacht aan een variant uit het Frans: 1 e4 e6 2 d4 d5 3 e5 c5 4 Dg4!?. Had misschien gekund, maar nog passender vind ik een opening met 1 Pf3 en 2 b3 (ongeacht zwarts eerste zet) , zoals vaak – en met succes – door Nimzowitsch gespeeld. Hierop viel uiteindelijk mijn keuze, dus de ‘schaakvertaling’ van Daten met een bosui is: Wimzonitsch 1 Pf3, 2 b3. De overeenkomst is de tweede stap: ik speel bosui ongeacht het resultaat van mijn eerste invoer daten. Dus ook als de invoer van bosui volgens de logica van het woordspel slaat als een tang op een varken.
3. Ik speel het woordspelletje (‘Vorto, bij the New York Times heet het ‘Wordle’)  als online abonnee van NRC Handelsblad. De krant gaf vorig jaar een overzicht van de systeempjes die lezers hanteren om de puzzel zo snel mogelijk te kunnen oplossen, met de nadruk op het favoriete eerste woord. De dataredactie van de krant zocht serieus uit – mede op basis van letterfrequentie – wat het beste eerste (ant)woord is. (Het artikel staat achter de betaalmuur, dus geen link). De beste eerste zet volgens het onderzoek is het woord ‘boren’. Voor zover bekend zijn er geen andere spelers die consequent een strategie van twee stappen hanteren, om klinkerklaarheid en een winnend initiatief te verkrijgen.
4. De puzzelredactie heeft het spelletje vorig jaar uitgebreid met een variant met een woord van zes letters. Die speel ik ook, met een vergelijkbaar oplospercentage van net geen honderd procent. Ik dacht eerst dat zes letters moeilijker zou zijn dan vijf, maar dat blijkt met mijn strategie verrassend niet het geval. Mijn percentage oplossingen in drie beurten is bij Vorto 6 significant hoger dan bij Vorto 5! Mijn strategie heet bij Vorto 6 natuurlijk anders, kleine aanpassing. In plaats van ‘daten met een bosui’ begin ik met: ‘de bosuil nadert’. Zelfde letters, toegevoegd de l en de r. Nou, die kun je er goed hebben, zeg!

De achterliggende boodschap van mijn strategieën blijft natuurlijk gelijk: de inzichten die je bij het schaken opdoet blijken ook toepasbaar buiten de 64 velden.

Morgen de laatste aflevering. Deel 3 van Nimzowitsch & Wimzonitsch gaat over een bekende uitspraak van Nimzowitsch: ‘de dreiging is gevaarlijker dan de uitvoering’.

Om er alvast in te komen een kwisvraag.

Nimzowitsch sprak de zin uit bij een incident tijdens een schaakpartij. Aanleiding was een voorwerp dat zijn tegenstander op tafel naast het bord had gelegd.

Was dat een:
A. Mattenklopper
B. Sigaar
C. Gecodeerd spiekbriefje
D. Waterpistool